|
onsdag 27. februar 2013
ጋዜጠኛ ውብሸትና አቶ ዘሪሁን ገብረእግዚአብሔር ሊፈቱ ነው
የ5ቱ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን እጩ ፓትርያርኮ ች አጭርየሕይወት ታሪክ
በዲ/ን ኅሩይ ባየ
የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን 6ኛውን ፓትርያርክ ለመምረጥ በዝግጅት ላይ እንደምትገኝ ይታወቃል፡፡ በዚህም መሠረት ቅዱስ ሲኖዶስ አስመራጭ ኮሚቴ በመሠየም እጩ ፓትርያርኮችን ለመምረጥ ብፁዐን ሊቃነ ጳጳሳት፤ ከካህናት፤ ከሰንበት ትምህርት ቤቶች፤ ከማኅበረ ቅዱሳን፤ እንዲሁም ከምእመናን ጥቆማ እንዲያካሔዱ ተደርጓል፡፡ በተካሔደው ጥቆማ መሠረት አስመራጭ ኮሚቴው ጥቆማውን በግብአትነት በመጠቀም አምስት ሊቃነ ጳጳሳትን በእጩነት በማቅረብ የካቲት 16 ቀን 2005 ዓ.ም. ለቅዱስ ሲኖዶስ ምልዓተ ጉባኤ አቅርቧል፡፡ የቅዱስ ሲኖዶስ ምልዓተ ጉባኤም ከየካቲት 16 – 18 ቀን 2005 ዓ.ም. ድረስ ውይይት በማካሔድ አምስቱም ሊቃነ ጳጳሳት በእጩነት እንዲቀርቡ አጽድቋል፡፡ የካቲት 21 ቀን 2005 ዓ.ም. ለሚካሔደው የ6ኛው የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ የፓትርያርክ ምርጫ የቀረቡት ብፁዐን ሊቃነ ጳጳሳት፡- ብፁዕ አቡነ ማትያስ በኢየሩሳሌም የኢትዪጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ገዳማት ሊቀ ጳጳስ፤ብፁዕ አቡነ ኤልሳዕ የሰሜን ጎንደር ሀገረ ስብከት ሊቀ ጳጳስ፤ ብፁዕ አቡነ ዮሴፍ የባሌ ሀገረ ስብከት ሊቀ ጳጳስ፤ ብፁዕ አቡነ ሕዝቅኤል የምዕራብና የደቡብ አዲስ አበባ፤ የከፋ ቤንች ማጂ አህጉረ ስብከት ሊቀ ጳጳስና የቅዱስ ሲኖዶስ ዋና ጸሐፊ፤ ብፁዕ አቡነ ማቴዎስ የወላይታና ዳውሮ አህጉረ ስብከት ሊቀ ጳጳስ ናቸው፡፡ በዚህም መሠረት አጭር የሕይወት ታሪካቸውን እንደሚከተለው እናቀርባለን፡-
ብፁዕ አቡነ ማትያስ :- 
የቀድሞው የአባ ተክለማርያም ዐሥራት የአሁኑ ብፁዕ አቡነ ማትያስ በ1934 ዓ.ም ተወለዱ፡፡ ቅዳሴ፣ ዜማ፣ ቅኔ፣ ባሕረ ሐሳብ፣ የመጻሕፍተ ሐዲሳት ትርጓሜ ተምረዋል፡፡ በ1948 ዓ.ም ከብፁዕ አቡነ ማርቆስ ዲቁናን ጮኸ ገዳም ተቀብለዋል፡፡ ከመ/ር ዐሥራተ ጽዮን ኰኲሐ ሃይማኖት መአረገ ምንኩስናን አግኝተዋል፡፡ በ1955 ዓ.ም በ1969 ዓ.ም ከብፁዕ አቡነ መቃርዮስ መአረገ ቁምስናን ተቀብለዋል፡፡
OLF faction led by Kemal Gelchu decimated
OLF faction led by Kemal Gelchu decimated |
EthiopianReview.com | February 26th, 2013EthiopianReview.com | February 26th, 2013
The faction of Ethiopian armed opposition group, the Oromo Liberation Front (OLF), led by General Kemal Gelchu now survives only in name after the Eritrean government put Kemal and all his comrades under house arrest and disarmed the troops who were camped in eastern Eritrea near Assab, according to the latest information Ethiopian Review has received from reliable sources.
Recently, we had reported that Gen. Kemal Gelchu has been detained. Today we learned that Gen. Hailu Gonfa and all the other leaders of OLF under Kemal have been ordered not to leave Asmara. They are also prohibited from leaving Eritrea.
The fate of OLF troops is even worse. Ethiopian Review sources are reporting that the number of troops has declined from a few hundred to less than 80. Many have escaped and some of them died from disease and malnutrition.
The health condition of the remaining OLF troops is appalling, one of our sources said.
Gen. Kemal Gelchu and his OLF faction are now practically prisoners of the Eritrean government.
Abebe Belew at Ethiopian Muslim Rally in Washington, DC Posted: 26 Feb 2013 04:08 AM PST
- Abebe Belew at Ethiopian Muslim Rally in Washington, DC
- ESAT Daliy News Amsterdam Feb 25 2013 Ethiopia
- Barack Obama: Failing the African Spring?
- Time Management Skills At Work and Human Resource Management Lecture
- ከእሁድ እስከ እሁድ
|
Posted: 26 Feb 2013 02:36 AM PST
|
|
Posted: 26 Feb 2013 02:24 AM PST
by Helen Epstein
The New York Review of Books February 25, 2013
President Barack Obama preparing to address Ghana’s parliament, Accra, Ghana, July 11, 2009
expands our counter-terrorism activity in Africa. It’s also consistent with the militaristic emphasis of the Obama administration’s engagement with the continent. This may help contain the spread of jihadist violence in specific cases, but by failing to address persistent abuses of human rights by our African military allies, America is also undermining its own development investments that are intended to lift millions of people out of poverty and ensure the continent’s peace, stability, and economic growth.The administration’s neglect of human rights in Africa is a great disappointment, since the president began his first term by laying out ambitious new goals for the continent. In July 2009, when his presidency was only six months old, Barack Obama delivered a powerful speech at Cape Coast Castle in Ghana, the point from which millions of African slaves were shipped across the Atlantic. He called on African countries to end the tyranny of corruption that affects so many of their populations, and to build strong institutions that serve the people and hold leaders accountable. The speech seemed to extend the message of his much-discussed Cairo address a month earlier, in which he called for a new beginning for Muslim relations with the West, based on non-violence and mutual respect. Many thought that the policies of the new president, himself of Kenyan descent, would depart from those of the Bush administration, which provided a great deal of development aid to Africa, but paid scant attention to human rights. After more than four years in office, however, Obama has done little to advance the idealistic goals of his Ghana speech. The US finally suspended military aid to Rwanda last year, after it was forced to accept evidence of Rwandan support for the brutal Congolese rebel group M23, but has otherwise ignored the highly problematic human rights situation in that country. In Uganda, the US looked on for years as President Yoweri Museveni’s cabinet ministers gorged themselves on American and other foreign aid intended for impoverished farmers, war victims, roads, and health care. US diplomats have recently begun expressing support for Uganda’s many oppressed civil society groups, but one wonders what took them so long. Perhaps it has something to do with the fact that Uganda is a vital US military ally in Somalia, where Ugandan troops helped oust the Islamic militant group al-Shabbab from Mogadishu last year. Meanwhile, Kenya, another important US ally in Somalia that is soon to be receiving drones from the Pentagon, is preparing for national elections on March 4. But some observers say the country is more violent now than it was in 2007, when post-election ethnic clashes left 1000 people dead and caused economic chaos across East Africa. Presidential candidate Uhuru Kenyatta and his running mate William Ruto have both been indicted by the International Criminal Court for crimes connected with those events. It’s not clear what the US will do if Kenyatta wins, but it often seems as if Obama will work with any African leader who furthers America’s military aims, regardless of how that leader treats his own people.
Ethiopian Muslims protesting in Addis Ababa, October, 2012
And then there is Ethiopia. Today, Western nations give $3.5 billion a year in aid to Ethiopia, most of it for health care projects, food aid, and other development programs. Of this, the US alone provides roughly $700 million—an amount that has quintupled in the past decade, even as the nation’s human rights record has deteriorated to the point that Freedom House now designates it one of the least free countries in the world.The Ethiopian government has rigged elections, taken control of the economy, and outlawed virtually all independent media and human rights activity in the country—including work related to women and children’s rights, good governance, and conflict resolution. Thousands of political prisoners languish behind bars and dozens of editors, journalists, judges, lawyers, and academics have been forced into exile. But when Ethiopian Prime Minister Meles Zenawi died last summer, then-US Ambassador to the United Nations Susan Rice praised him as a personal friend and a “talented and vital leader.” When she remarked that “he had little patience for fools, or ‘idiots,’ as he liked to call them,” some in the opposition believed she was referring to them—and approving Meles’s sentiments. Rice’s support for authoritarian leaders in Africa was highlighted by critics who opposed—and ultimately derailed—her nomination to be secretary of state. Perhaps most worrying of all is the unwillingness of Obama and other Western leaders to say or do anything to support the hundreds of thousands of Muslim Ethiopians who have been demonstrating peacefully against government interference in their religious affairs for more than a year. (The Ethiopian government claims the country has a Christian majority, but Muslims may account for up to one half of the population.) You’d think a nonviolent Islamic movement would be just the kind of thing the Obama administration would want to showcase to the world. It has no hint of terrorist influence, and its leaders are calling for a secular government under the slogan “We have a cause worth dying for, but not worth killing for.” Indeed, the Ethiopian protesters may be leading Africa’s most promising and important nonviolent human rights campaign since the anti-apartheid struggle. Yet the United States, along with other major donors to Ethiopia’s government, including Britain, has stood by as women and men have been hideously beaten by police, hundreds have been arrested, eight people have been killed, mosques have been raided by security forces, and twenty-nine Muslim leaders, including lawyers, professors, and businessmen, remain in jail, charged with trying to use violent means to create an Islamic state. The demonstrations started in late 2011, after the government began forcing Imams to adopt an imported version of Islam. The Ethiopian government has a long history of trying to control civil society groups, including religious orders, by taking over their leadership. In 1992, Meles replaced the Patriarch of the Ethiopian Orthodox Christian Church with a party insider. Many Christians still resent this. In 1995, he replaced the leader of the Ethiopian Islamic Affairs Supreme Council, also known as the “Majlis,” again with someone from his party. Muslims grumbled about this, but did little more. Then in 2011, on the pretext that the Islamic community was being radicalized by fundamentalist groups, Meles invited a Lebanese Islamic sect known as “Ahbash” to Ethiopia. The group, which was founded in Beirut by an Ethiopian exile in 1983, preaches obedience to government and opposes politicization of religion. All of Ethiopia’s Imams were required to go to meetings to listen to these newcomers, and were threatened with imprisonment if they refused. In the meetings, government officials were invariably present, and would lecture the imams about “Revolutionary Democracy,” the ruling party’s particularly rigid political doctrine. Most Ethiopian imams are volunteers, who work mainly as farmers, teachers, or in other trades to support themselves. But those who resisted taking part in the meetings and refused to preach the “Ahbash” version of Islam soon found themselves replaced by government-appointed, salaried adherents of the new official religion. The imams and their defenders began organizing nonviolent demonstrations that have since spread across the country. In response, the Ethiopian government has attempted to portray the protesters as jihadists, most recently claiming in a government TV documentary that they are under the influence of Salafist extremists from Saudi Arabia. When a lawyer for the jailed movement leaders told a Voice of America journalist that the documentary undermined the presumption of innocence of his clients, he too was threatened with arrest. If this fear-mongering has been intended to send a message to the US, which supports Ethiopia’s anti-terrorism activities along the border with Somalia, it seems to have worked. Last year, former US Ambassador to Ethiopia David Shinn praised the Ethiopian reaction to the demonstrations, telling Reuters, “The government has done a pretty good job over the years in ameliorating religious differences where there are potentially serious conflicts.” Ethiopian Muslims and Christians have long coexisted more or less in peace, as they do in Tanzania, Uganda, and other countries in the region. But since the demonstrations started, government officials have tried to infiltrate them and provoke violence among Muslim groups and between Muslims and Christians. It hasn’t worked. In recent months, Christians and secular human rights defenders have even joined in support of the Muslims, and the demonstrations have grown. The demonstrators use Facebook and secure Internet sites to outsmart government censors, and warn people to stay home when they learn that the government intends to plant violent hecklers among them to discredit the movement. When the movement’s leader, Abubakar Ahmed, who had been detained with other protesters (he is one of the twenty-nine awaiting trial), was paraded in chains before TV cameras, protesters showed up at the next demonstration with his picture on their T-shirts, and stood in a phalanx before the police with their wrists crossed, as if they too were in chains. The Ethiopian protests began around the time of the Arab Spring, when it seemed the Obama administration might finally begin taking human rights in Africa seriously. In late 2011, for example, then-Secretary of State Hillary Clinton joined British Prime Minister David Cameron in declaring that their governments would consider penalizing foreign aid recipients, including several African countries, that cracked down on the rights of homosexuals. This rallying to the cause of gay rights would be heartening, if it weren’t for the fact that Cameron and Clinton have done so little to protect everyone else’s rights. Such official statements could even undermine sympathy for the gay rights cause in Africa. For years, observers have wondered what the US administration’s policy toward Africa really is. Then, three years into Obama’s first term, the White House finally released its first Africa strategy document. It states that the US will “promote strong democratic norms” and “support civil society actors who are creating vibrant democratic models….” But as the situations in Ethiopia, Rwanda, and Uganda make clear, little has been done to further these aims. While continuing most of the development and public health initiatives of the Bush Administration, the Obama administration has given priority to US military aims. Failing to challenge government corruption and repression undermines economic growth and social development throughout East Africa and beyond, as well the prospects for long term peace and stability. Even our direct military interventions have had dubious results. Experts continue to debate the wisdom of intervening in Libya, but there is no arguing with the fact that it helped rally—and arm—al-Qaeda supporters, who have spread terror to Mali and Algeria and perhaps other West African countries; impoverished Niger agreed to host the new US drone base in part out of growing fear of the jihadism that has spread from Libya. More than half a century of post-independence African history has shown that focusing on stability, security and development while ignoring democracy and human rights is self-defeating, because it undermines those very goals. The US and other Western donors to Africa must do more to use the many instruments at their disposal to promote the reforms necessary to protect basic freedoms and uphold the rule of law. This will pose diplomatic challenges, but they could start by not turning their backs on peaceful protesters, just when our moral support—at the very least—is most urgently needed. As Czech playwright, dissident, and former president Vaclav Havel put it during the depths of Cold War, “The ‘dissident’ movements do not shy away from the idea of violent political overthrow because the idea seems too radical, but on the contrary, because it does not seem radical enough.” At the time, Western leaders rushed to support Havel and other non-violent activists throughout Europe. Now that Africans are calling for the same thing, why don’t today’s leaders do the same for them? |
|
Posted: 26 Feb 2013 06:56 AM PST
|
|
Posted: 25 Feb 2013 02:23 PM PST
(የሳምንቱ አጫጭር ዜናዎች)
February 25, 2013 08:39 am
By ጎልጉል
“ጁነዲን ሳዶ ሳዑዲ ገብተዋል”
የቀድሞው የኦሮሚያ ክልል ፕሬዚዳንት የነበሩትና በቅርቡ ከሲቪል ሰርቪስ ሚኒስትርነታቸው የተነሱት አቶ ጁነዲን ሳዶ ወደ አረብ አገር ማምራታቸውን አውቃለሁ ሲሉ አንድ ጎልጉል ተከታታይ ተናግረዋል።
ነዋሪነታቸው ሳዑዲ አረቢያ የሆነው እኚሁ ሰው ላቀረቡት ጥቆማ ማረጋገጫ አላቀረቡም። የሆነ ሆኖ አቶ ጁነዲን ኬንያ የፖለቲካ መጠየቃቸውን ኢትዮቻናል የሚባለው የመንግስት አንደበት የሆነው ጋዜጣ ይፋ አድርጓል። ኢትዮቻናልን በመጥቀስ ዜናውን በርካታ ሚዲያዎች የዘገቡት ሲሆን እስካሁን ድረስ ማስተባበያ አልቀረበም። አቶ ጁነዲን በትክክል ኬንያ የሚገኙ ከሆነ ኢህአዴግ ሊይዛቸው ስለሚችል ወደ ሌላ አገር ባስቸኳይ እንደሚያመሩ ከግምት በላይ አስተያየት ተሰጥቷል። ወደ አውሮፓና አሜሪካ ለማምራት አስቸጋሪ ሁኔታ ስለሚገጥማቸው ምን አልባትም የደንበኛችን ጥቆማ ትክክል ሊሆን ይችላል ተብሎ ቢገመትም ጎልጉል በራሱ መስመር ሊያረጋግጥ አልቻለም። አቶ ጁነዲን የሼኽ መሐመድ ሁሴን አላሙዲ የቅርብ ወዳጅ መሆናቸው ሲገለጽ የቆየ ጉዳይ ነው።
ኢህአዴግ ከዲያስፖራው ድጋፍ እንዳላገኘ ገለጸ
|
tirsdag 26. februar 2013
ፌስቡክን ለመታገል የቆረጠ የሚመስለው ታገል ሳይፉ!
በግምት ከአንድ ወር በፊት ይመስለኛል ታገል በግጥም መድብሉ ባሰፈረው “መታሰቢያ እና ምስጋና” ምክንያት በፌስቡክ ተቃውሞ የቀረበበት ታገል ከቁምነገር መፅሔት የየካቲት እትም ጋር ባደረገው ቃለምልልስ የ…ቀረበበትን አስተያየትና ተቃውሞ በሰከነ ሁኔታ በመሞገት ፋንታ ከመስመር በወጣ መልኩ አንድ ሚሊዮን እንኳን ያልሞላውን ኢትዮጵያዊ የፌስቡክ ተጠቃሚ በጅምላ ዘልፏል።በውኑ ታገል ፌስቡክን ያውቀዋል ተጠቃሚስ ነው? ወይንስ በሆድ አሳዳሪዎቹ የተሰጠው አጀንዳ አለ!?የታገል ፌስቡክን የማውገዝ ምክንያት ምን ይሆን!? እለት እለት እየተጠናከረ በመጣው አፈና ምክንያት ፌስቡክን እንደመተንፈሻ እና መንግስትን ለመታገል እንደዋነኛ መደራጃ እያገለገለ እንደሚገኝ ግልፅ ነው ታዲያ ሁሉንም ነገር ካላፈኑ እንቅልፍ የማይወስዳቸው ወያኔዎች የፌስቡክ ነገር ከቁጥጥራቸው እንደወጣ ስለተገነዘቡ ፌስቡክ የሚፈጠሩ ግሩፖቹን፥ገፆችንና የግለሰብ ፕሮፋየሎችን እየተከታተሉ ከመዝጋት ባሻገር ፀረ-ፌስቡክ የሆነ ዘመቻ ከጀመሩ ውለው አድረዋል እስከአሁን ፀረ-ፌስቡክ የሆኑ የፕሮፓጋንዳ ስራዎች በኢቲቪ፥ በሪፓርተር እና በዛሚ ኤ.ኤፍ.ኤም ቀርበዋል።ከሆድ አሳዳሪዎቹ ጋር እንዘጭ እንዘጭ ያበዛው “ታዋቂው” ታገል በወያኔ እየተካሄደ ያለው ፀረ-ፌስቡክ ዘመቻ እራሱን አካል ስለአደረገ ይመስለኛል ከመስመር በወጣ መልኩ ፌስቡክና ፌስቡካውያንን በአንድ ከረጢት አጭቆ የዘለፈው።=>>ሙሉውን ቃለምልልስ አያይዠዋለውና ያንብቡት
ታገል ሳይፉ ከቁምነገር መፅሔት የየካቲት እትም ጋር ያደረገው ፀረ-ፌስቡክ ቃለምልልስ በከፊል።
ሳንሱር ዋጋ ያስከፍላል
ለምዕራባዊያኑ የመጨረሻ ወር በሆነው ዲሴምበር ወር መጀመርያ በሀገረ አሜሪካ ኢትዮጵያዊውን ጦማሪ እና እስክንድርነጋን ለማሰብ የተዘጋጀ መድረክ ነበር፡፡ በመድረኩ ላይ ስለ እስክንድር ነጋ የተናገሩት ተዋናይ ሊዬቭ ሽሬ የይበር እና ጸሐፊ ካርል በርንስቴይን ነበሩ፡፡ በርንስቴይን ከ40 ዓመታት በፊት የዋሽንግተን ፖስት ዘጋቢ ሆኖ በሚሠራት ወቅት ከባልደረባው ቦብ ዉድወርድ ጋር በመሆ ን በአሜሪካ መንግስት ታሪክ ትልቅ የተባለውን እና የዋተርገቱ ቅሌት በመባል ሚታወቀውን የመንግሥት ባለሥልጣናት ያሳተፈ የሙስና ቅሌት አጋልጠዋል፡፡ በነዚህ ሁለት ዘጋቢዎች ታሪካዊ ማጋለጥ ምክንያት በወቅቱ አሜሪካን በፕሬዝዳንትነት ይመሩ የነበሩት ሪቻርድ ኒክሰን ስልጣናቸውን በገዛ ፈቃዳቸው እንዲለቁ ሆኗል፡፡
የዲሞክራሲያዊ ሥርዓት ምሳሌ ተደርጋ የምተጠቀሰው አሜሪካ በወቅቱ የመንግሥት ባለሥልጣናትን ተጠያቂነት ለማረጋገጥ አቅም የሚያንሳት ሀገር አልነበረችም፡፡ የፖለቲካ ባህሏም (በጥቅሉ) ተጠያቂነትን የሚያበረታታ እና ሙስናን የመሰሉ ተግባራትን አፀያፊ አድርጎ የሚቆጥር ነበር/ነው ማለት ይቻላል፡፡ በዚህም ሥርዓት መሐከል ግን እንክርዳድ አይጠፋውም፡፡ እናም መደበኛው የተጠያቂነት ሥርዓት ያልደረሰበትን ማማ አራተኛው የመንግሥት ክንፍ (fourth organ of government) በመባል የሚታወቀው ሚዲያ አጋለጠው፡፡
ነጻ የሆኑ መገናኛ ብዙኃን መኖር እና ዜጎች ሐሳባቸውን መግለጽ እና መወያየት መቻላቸው የመንግሥትን እና የባለሥልጣናቱን ተጠያቂነትን ለማረጋገጥ እንዲሁም ሕዝብን ከአደጋ ለመጠበቅ ቁልፍ መሣሪያዎች ናቸው፡፡
እንደ ኢትዮጵያ ባሉ ደሃ ሀገራት እያንዳንዱ የመንግሥት መዋለ ነዋይ ለሚፈለግለት ዓላማ መዋል አጥብቆ የሚፈለግ ነገር ነው፡፡ እውነታው ግን ይሄ አይደለም፡፡ በደሃ ሀገራት 
ስልጣን የሚይዙት ሰዎች/የፖለቲካ ፓርቲዎች ግን አንድም የራሳቸውን ግለሰባዊ ችግር ከሀገሪቱ ችግር በማስቀደም ወይንም በስግብግብነት አልፎ አልፎም ደግሞ ከብቃት ማነስ ሀገራቸው እጅግ አድርጋ የምትፈልገውን መዋለ ነዋይ ያባክናሉ፡፡ ይባስ ብሎም አብዛኞቹ ደሃ ሀገራት የሚመሩት ሁሉንም ነገር መቆጣጠር በሚፈልጉ እና ለምንም አይነት ነጻነት እና መብት ደንታ በማይሰጣቸው መሪዎች (totalitarian) ነው፡፡ በዚህም ምክንያት የሀገር ሃብት ሲመዘበር እና አለአግባብ ጥቅም ላይ ሲውል ለምን ብሎ የሚጠይቅ አካል አይኖርም፡፡ ካለምፍዳው እጅግ ብዙ ይሆናል፡፡
ስልጣን የሚይዙት ሰዎች/የፖለቲካ ፓርቲዎች ግን አንድም የራሳቸውን ግለሰባዊ ችግር ከሀገሪቱ ችግር በማስቀደም ወይንም በስግብግብነት አልፎ አልፎም ደግሞ ከብቃት ማነስ ሀገራቸው እጅግ አድርጋ የምትፈልገውን መዋለ ነዋይ ያባክናሉ፡፡ ይባስ ብሎም አብዛኞቹ ደሃ ሀገራት የሚመሩት ሁሉንም ነገር መቆጣጠር በሚፈልጉ እና ለምንም አይነት ነጻነት እና መብት ደንታ በማይሰጣቸው መሪዎች (totalitarian) ነው፡፡ በዚህም ምክንያት የሀገር ሃብት ሲመዘበር እና አለአግባብ ጥቅም ላይ ሲውል ለምን ብሎ የሚጠይቅ አካል አይኖርም፡፡ ካለምፍዳው እጅግ ብዙ ይሆናል፡፡
የሕዝብ ውክልና የሌላቸው/የሚጎላቸው የድሃ ሀገራት መሪዎች ስልጣን ላይ በሕይወት እስካሉ ድረስ ለመቆየት ሀገራቸው ላለባት ምጣኔ-ሃብታዊ እና ሌሎችም ችግሮች እራሳቸውን ብቸኛ አማራጭ አድርገው ያቀርባሉ፡፡ ይህንን ለማድረግ አብዛኛዎቹ መሪዎች ሕዝብ በከፈለው ግብር የሚተዳደሩ መገናኛ ብዙኃንን የራሳቸውን ተረክ ለመፍጠር ይጠቀሙበታል፡፡ እነሱ ከሌሉ ሀገሪቷ የምትገባበትን ‹ሲኦል› ይሰብኩበታል፡፡ ይህ ብቻ አይበቃቸውም፡፡ ምንም ዓይነት የተለየ ተረክ ለሕዝብ እንዲደርስ አይፈቅዱም፡፡ የሐሳብ አሀዳዊነትን በሕዝብ ላይ ለመጫን ይመቻቸው ዘንድ የበይነ-መረብ ማጥለል፣ የተለየ ሐሳብ ያላቸውን ጋዜጦች፣ መጽሔቶች ይዘጋሉ፤ ጋዜጠኞችን ያዋክባሉ፣ ያስራሉ፡፡ በዚህም የተነሳ ስልጣን ላይ ያሉት ሰዎች ሀገርን የሚጠቅም ነው ብለው የሚያወጧቸው ምጣኔ-ሀብታዊ (ሌሎችም) ፖሊሲዎችን የተለየ ምልከታ ሰጥቶ ጥቅሞቹን እና ጉድለቶቹን ተንትኖ እና ከሕዝብ ፍላጎት ጋር ያላቸውን መጣጣም አመዛዝኖ ለሕዝብ የሚያቀርብ አማራጭ እንዳይኖር ያደርጋሉ፡፡ እናም ፖሊሲዎች መታረም ከሚችሉት ህፀፆቻቸው ጋር በሰሠሯቸው ሰዎች ተደጋግመው ከተወደሱ በኋላ ወደሥራ ይገባሉ፡፡
እነዚህ መሪዎች አንድ መሠረታዊ የሆነ የሰው ልጆች ተፈጥሮን ዘንግተዋል፡፡ ማንኛውም ጤነኛ ሰው የሚቀበለውን መረጃ እንደተሰጠው አይውጠውም፡፡ ሁልግዜም ባይሆን ባመዛኙ፣ የሰው ልጆች የሚሰጣቸውን መረጃ ማመዛዘን ይፈልጋሉ – በተለይም ድጋፍ መስጠት/አቋም ሊይዙበት ለሚፈልጉት ጉዳይ ሲሆን፡፡ አማራጭ ትንተና ያጡ ዜጎ ችአንድ አንዳንዶቹ (ጥቂቶቹ) የራሳቸውን ትንተና በመስጠት አቋም ሲወስዱ አብዛኞቹ ለድጋፍም ሆነ ለተቃውሞ የሚበቃ አቋም ለመውሰድ በቂ ትንተና ለማግኘት ይቸገራሉ፡፡በመጨረሻም ፖሊሲውን ተፈፃሚ ለማድረግ የሕዝብ ተሳትፎ/ድጋፍ አጥሮናል ብለው የሚያማርሩ የመንግሥት ድምፆችን መስማት እንጀምራለን፡፡
ምጣኔ ሃብት እና ሐሳብን የመግለጽ ነፃነት
እ.አ.አ 1989 ድሬዝ እና ሴን የተባሉ የምጣኔ ሀብት ተመራማሪዎች ባያደረጉት ጥናት ነጻ መገናኛ ብዙኃን ባለበት ሀገር አንድም ግዜ ረሀብ ተከስቶ እንደማያውቅ ጠቁመዋል፡፡ ይህንንም ሲደግፉ ነጻ የሆነ የመረጃ ፍሰት ባለባቸው ሀገራት መንግሥታትን (ዴሞክራሲያዊ ባይሆኑም እንኳን) ከሕዝብ የሚመጣ ጫና ውስጥ ስለሚከታቸው እና ይህንንም ለማስወገድ ሲሉ ቀድመው የሕዝብን ጥያቄ የሚመልስ እርምጃ ስለሚወስዱ እንደሆነ ይተነትናሉ፡፡ ኢሻም፣ ካፍ ማን እና ፕሪቼት የተባሉ ምሁራን እ.አ.አ 1997 ባደረጉት ጥናት መሠረት ደግሞ ግለሰባዊ ነጻነቶች (ሐሳብን የመግለፅን ጨምሮ) ማክበር በመንግስት ቁጥጥር ስር የሚከናወኑ ፕሮጀክቶችን ምጣኔ-ሃብታዊ ውጤት (Project’s Rate of return) እስከ 20 በመቶ ያክል ድረስ ይጨምረዋል፡፡ እንደነዚሁ አጥኚዎች ትንተና መሠረት ግለሰባዊ መብቶችን (ሰላማዊ ሰልፍ የማድረግ/የመሰብሰብ ነፃነት፣ ሐሳብን በነፃነት የመያዝ እና የመግለጽ፣ ሕዝባዊ ጉዳዮች ላይ በነፃነት የመሳተፍ እና ነፃ ማኅበር ማቋቋም) አለማክበር በእኩል መጠን ከሚከሰት የዓመታዊ ምርት መቀነስ፣ የበጀት እጥረት ወይንም የወጪ እና ገቢ ንግድ ላይ ከሚያጋጥም ንዝረት ባልተናነሰ ሁኔታ በመንግስት የሚካሄዱ ፕሮጀክቶች ውጤታነት ላይ ተፅዕኖ ያደርጋል፡፡
እንደ በመንግስት የሚተዳደሩ ፕሮጀክቶች ባይሆንም በግል ባለሀብቶች እና ተቋማት የሚካሄዱ ንግዶች ሐሳብን በነጻነት መግለጽ በሚቻልበት ሀገር ለገበያ የሚያቀርቧቸው ዕቃዎች እና አገልግሎቶች የኅብረተሰቡን ደኅንነት ወይንም ጥቅም አደጋ ላይ የሚጥል እንዳይሆኑ ከፍ አድርገው ይጠነቀቃሉ፡፡ በግድየለሽነት ወይንም በአጭር ጊዜ ለመክበር በሚያደርጉት ሙከራ የህብረተሰቡን ደህንነት ወይንም ጥቅም አደጋ ላይ የሚጥል ዕቃ ወይንም አገልግሎት ቢያቀርቡ ነፃ መገናኛ ብዙሃን ሁኔታውን በማጋለጥ ህብረተሰቡን ከጉዳት ይጠብቃሉ፡፡
የሳንሱርዋጋ
የሐሳብ ብዝኃነትን በመቆጣጠር ሕዝብ እነሱ የሚሉትን ብቻ እየሰማ እንዲነዳ የሚፈልጉ መንግሥታት ሐሳብን ለማፈን ብዙ ርቀት ይጓዛሉ፡፡ ሐሳብ ለማፈን ከከሚጠቀሙባቸው መንገዶች በይነ መረብን ማጥለል እና ጦማሮች እዳይከፈቱ ማገድ፣ በይነመረብን በመጠቀም ዜጎች ላይ መሰለል እና በሳተላይት የሚተላለፉ የሬድዮ እና የቴሌቪዥን ስርጭቶች ሞገዶችን መከልከል ይጠቀሳል፡፡
የአውስትራሊያ መንግስት በ2009 ዓ.ም ሊተገብረው ያሰበው የበይነ መረብ ማጥለልን በተመለከተ ዴቪድ በርድ የተባለ ጦማሪ እንደጻፈው በበይነ መረብ የሚተላለፉ መረጃዎችን ለማጥለል ጥቅም ላይ የሚውሉት ቴክኖሎጂዎች የበይነ መረብ አገልግሎት ፍጥነትን ከ2 በመቶ እስከ 70 በመቶ ይቀንሳሉ፡፡ የማጥለል ሥራውን ‹በውጤታማነት የሚያከናውኑት› ቴክኖሎጂዎች ደግሞ ፍጥነቱን በደንብ የሚቀንሱት ናቸው፡፡
ባሳለፍነው ነሐሴ ወር ደግሞ ኒውዮርክ ታይምስ አንድዜና ለኢትዮጵያዊያን ይዞልን ወጥቶ ነበር፡፡ ፊንፊሸር የተባለ በይነ መረብን በመጠቀም ዜጎች ላይ ስለላ ለማድረግ የሚያስችል የረቀቀ ቴክኖሎጂን እንደሚጠቀሙ ከታወቁት 10 ሀገራት አንዷ ሀገራችን መሆኗን፡፡ እንደዘገባው ቴክኖሎጂውን ለመግዛት ከ350ሺህ በላይ የአሜሪካን ዶላር ወጪ ማድረግ ይጠይቃል፡፡ ቁጥር አንድ ጠላቷ ድህነት ለሆነ ሀገር ሕገ-መንግሥቱን ጥሶ ዜጎች ላይ ለመሰለል ይህን ያህል ወጪ ማውጣት እውነትም አሀዳዊ ተረክ ለመፍጠር ምን ያህል ርቀት እንደሚኬድ ማሳያ ነው፡፡
በሳተላይት የሚተላለፉትን ሬዲዮ እና የቴልቪዥን ስርጭትን ለመደገፍ ምን ያህል የተወሳሰበ ቴክኖሎጂ እንደሚያስፈልግ እና እሱም ምን ያህል ወጪ እንደሚያስወጣ መገመትም ቀላል ነው፡፡
ምንም እንኳን አከራካሪ ቢሆንም ዜጎች በነጻነት ሲያስቡ እና ሐሳባቸውን በነጻነት መግለጽ ሲችሉ አዳዲስ እና ውጤታማ የንግድ ሐሳቦች ማፍለቅ ቀላል ይሆንላቸዋል፡፡ ይህም ሐሳብን የመግለጽ ነጻነት መንፈግ ከሚያስከፍሉት ቀጥተኛ ያልሆኑት ዋጋዎች ውስጥ ሊካተት ይችላል፡፡
የአዲሱ ፓትርያርክ ምርጫ እና የቅዱስ ሲኖዶስ የውስጥ ውዝግብ
ቤተ ክርስቲያን ስትጠራኝ እምቢ እላለኹ ወይ ! ! !›› /ብፁዕ አቡነ ማትያስ/
- ‹‹አጃቢ ነን!›› /ብፁዕ አቡነ ሕዝቅኤል/
- ‹‹እንኳን አይደለም ፕትርክናው ጵጵስናውም ከብዶኛል፤ እኔ እጠፋለኹ›› /ብፁዕ አቡነ ማቴዎስ/
- ‹‹እኛ መናጆ ተብለን ነው የገባነው፤ የሚመረጠው አባ ማትያስ ነው›› /ብፁዕ አቡነ ዮሴፍ/
- ‹‹ነገ በታሪክ የሚጠየቅና የሚወገዝ ሲኖዶስና አባት መኖር የለበትም›› /ብፁዕ አቡነ ገብርኤል/
ከላይ በዋናው ርእስ የተመለከተው÷ ቁጭት እንጂ አቅም ያነሳቸው ንግግሮች የተሰሙት ትላንት፣ የካቲት 16 ቀን 2005 ዓ.ም በፓትርያሪክ አስመራጭ ኮሚቴው በቀረቡት ዕጩዎች ላይ ለመወያየት የተሰበሰበው የቅዱስ ሲኖዶስ ምልአተ ጉባኤ ውል ያለው ግልጽ ውሳኔ ላይ ሳይደርስ ከቀትር በኋላ በተጠናቀቀበት ወቅት ነው፡፡
በስብሰባው ሂደት÷ ለፕትርክናው የተሠየሙትን ብፁዕ አቡነ ማትያስን ጨምሮ ተሳትፎ በነበራቸው ብፁዓን አባቶች መካከል የነበረው የከረረ የቃላት ልውውጥ፣ ተሳትፎ ባልነበራቸው ብፁዓን አባቶች ላይ የታየው ስጋትና ድብታ፣ በኮሚቴው ዋና ጸሐፊ ሊቀ ማእምራን ፋንታሁን ሙጩ ምትክ የኮሚቴውን ሪፖርት ያቀረበው የሕዝብ ግንኙነት ሓላፊው ለቅ/ሲኖዶሱ ጠረጴዛና ለአጀንዳው ታላቅነት የማይመጥን፣ ውክልናውና ያጸደቀለትን ማኅበር የሚያስንቅና የሚያስወቅስ ደርዝ የሌለው ንግግር፣ በዋናነትም ስብሰባው የተጠናቀቀበት ውል አልባ ኹኔታ ነው ይህን የሐዘን ንግግር ያናገረው፡፡ በዚህ ቃል ሲናገሩ ከተሰሙት አረጋውያኑ ብፁዓን ሊቃነ ጳጳሳት ጥቂቱን ለመጥቀስ÷ አቡነ አትናቴዎስ፣ አቡነ ኤርሚያስ፣ አቡነ አረጋዊ፣ አቡነ ኤፍሬም እና ከዕጩዎች አንዱ አቡነ ማቴዎስ ናቸው፡፡
ስብሰባው ጠዋት 3፡00 ላይ በውዳሴ ማርያም፣ መልክአ ኢየሱስ እና መልክአ ማርያም ጸሎት ከተከፈተ በኋላ ዐቃቤ መንበሩ የዕለቱን የስብሰባ አጀንዳ ሲያስተዋውቁ፣ ‹‹የአስመራጭ ኮሚቴውን ሪፖርት ሰምተን ለማጽደቅ ነው፤›› በሚል ነበር ያስጀመሩት፡፡ የአስመራጭ ኮሚቴው አባላት ተጠርተው ገብተው በሕዝብ ግንኙነት ሓላፊው በኩል የዕጩዎች አመራረጥ፣ ዝርዝርና ማንነት በንባብ ከተሰማ በኋላ የነበረው የስብሰባው ድባብ ግን፣ ሰምቶ ማጽደቁ ቀርቶ የተጋጋሉ ውይይቶችንና ትችቶችን ያስተናገደ፣ ከሕዝብ ግንኙነት ሓላፊው በቀር ብዙኀኑ የኮሚቴው አባላት አንዳች የውስጥ ክፍፍልን በሚያሳብቅ አኳኋን (በተለይም ብፁዕ አቡነ ቄርሎስ) በእጅጉ አዝነውና ተክዘው የታዩበት፣ ኮሚቴው ከብፁዓን አባቶች ለቀረቡለት ጥያቄዎች የተረጋገጠ መልስ ሊሰጥ ያልቻለበት አሳዛኝ ኹኔታ ነበር፡፡
ኮሚቴው የተረጋገጠ ወይም በቂ ያልኾነ ምላሽ ሊሰጥባቸው ያልቻለባቸውና ለተካረረ መንሥኤ የኾኑ ዋነኛ ነጥቦች፣የመጀመሪያው÷ ዕጩ ፓትርያሪኮች የቀረበቡበት መንገድ የምርጫ ሕገ ደንቡ ተሟልቶ ያልተፈጸመበት መኾኑ ነው፤ ሁለተኛው÷ የምርጫው ሂደትና ጠቅላላ ኹኔታ ለውጭ ኀይሎች ተጽዕኖ እና ለውስጥ ቡድኖች ፍላጎት የተጋለጠመኾኑ ነው፡፡ እኒህን አከራካሪ ነጥቦች በየጊዜው ባወጣናቸው ዘገባዎች እያጋለጠናቸው ቆይተናል፤ እስኵ አሁን ደግሞ በስብሰባው ሂደት ከተንሸራሸሩት ሐሳቦች አንጻር በመጠኑ እንመልከታቸው፡፡
በምልአተ ጉባኤው ስብሰባ ከዋነኛ አነጋጋሪ ነጥቦች አንዱ÷ የምርጫው ሂደትና ጠቅላላ ኹኔታ ለውጭ ኀይል ተጽዕኖ እና ለውስጥ ኀይሎች ጥቅማዊ ፍላጎት የተጋለጠ መኾኑ ነው፡፡ የውጭ ኀይል ሲባል ሌላ ማንም ሳይኾን የመንግሥት ተጽዕኖ ማለታችን ነው፡፡
ተጽዕኖው በግልጽ ሲቀመጥ÷ አቋም ያላቸውን የአስመራጭ ኮሚቴውን አባላት በተናጠል ማስፈራራት፤ በበርካታ አህጉረ ስብከት በተለይም በሐዋሳ፣ ናዝሬት፣ አሰበ ተፈሪ፣ ድሬዳዋ፣ ጅግጅጋ፣ አሶሳ፣ ባሕር ዳር እና ደሴ መራጮች ‹‹የመንግሥት ምርጫ ናቸው›› ለሚባሉት ብፁዕ አቡነ ማትያስ ድምፅ እንዲሰጡ፣ ድምፃቸውን ለብፁዕ አቡነ ማትያስ ለመስጠት ፈቃደኛ ካልኾኑ በሌሎች እንዲቀየሩ፣ ፈቃደኛ ኾኑም አልኾኑ ሰንበት ት/ቤቶችን በመወከል በመራጭነት የተመዘገቡ ወጣቶች የማኅበረ ቅዱሳን አባላት ከኾኑ በአስቸኳይ ከዝርዝሩ እንዲወገዱና የማኅበሩ አባላት ባልኾኑ የሰንበት ት/ቤት ተማሪዎች እንዲተኩ፤ ከፍተኛ የካህናትና ምእመናን ጥቆማ ያገኙ ብፁዓን ሊቃነ ጳጳሳትን ራሳቸውን ማሸማቀቅና ‹‹ዐርፈው እንዲቀመጡ›› በዛቻ ማስፈራራት፣ በምትኩ እነርሱ በሚመሯቸው ሀ/ስብከት መንግሥት ለወደዳቸው ብፁዕ አቡነ ማትያስ በኀይልና ሽብር በመንዛት የሚካሄደው የድጋፍ ቅስቀሳ እንዲጧጧፍ መርዳት በምሳሌነት ሊጠቀሱ ይችላሉ፡፡
በምሳሌነት የቀረቡት እኒህ የመንግሥት ተጽዕኖ መልኮች በትላንቱ ስብሰባ ጥቂት በማይባሉ ሊቃነ ጳጳሳት ተረጋግጧል –‹‹ሥራ አስኪያጆቻችን የደኅንነት ወከባና እንግልት ተፈጽሞባቸዋል›› በሚል፡፡ ከዚህ በመነሣት በትላንቱ ስብሰባ ለአስመራጭ ኮሚቴው ከቀረበሉት ጥያቄዎች አንዱ ‹‹መንግሥት ጣልቃ ገብቷል ወይስ አልገባም?›› የሚል መኾኑ ተገቢ ነው፡፡ ግና ምን ያደርጋል፤ ከአስመራጭ ኮሚቴው አባላት አንዳቸውም ለጥያቄው ምላሽ ሊሰጡ አልደፈሩም፡፡ [ባለፈው ሳምንት መጨረሻ በምርጫው ወቅታዊ ኹኔታ ላይ ለመወያየት አስቸኳይ ስብሰባ በተጠራው የማኅበረ ቅዱሳን የአመራርና የአስፈጻሚ አባላት ጉባኤ ላይ ሪፖርት ያቀረበው የአስመራጭ ኮሚቴው ሕዝብ ግንኙነት ሓላፊ ግን፣ የመንግሥትን ተጽዕኖ የሚቀርቡ ዜናዎች ፍጹም ሐሰት መኾናቸውን፣ በምትኩ ‹‹እኛ ሄድን እንጂ መንግሥት አልጠራንም›› በሚል በርካታ ዘገባዎችን አስተባብሎ ነበር፡፡]
ከዕለቱ የምልአተ ጉባኤው ስብሰባ ብርቱ ተናጋሪዎች አንዱ ብፁዕ አቡነ ሳሙኤል ግን፣ ‹‹መንግሥት ፓትርያሪክ አይመርጥልንም›› ሲሉ በአጽንዖት አሳስበዋል፡፡ ብፁዕ አቡነ አብርሃም በበኩላቸው በአብዛኞቹ አህጉረ ስብከት የብፁዕ አቡነ ማትያስን አስቀድሞ መመረጥ የሚያሳዩ፣ ሕገ መንግሥቱን የሚጥሱ ያልተገቡ ተግባራት በመታየት ላይ መኾናቸውን አስረግጠው ተናግረዋል፡፡ ብፁዕነታቸው ከዚህ በማያያዝ ሕጉ እንደኾን አንድያውን የተጣሰ በመኾኑ ከዚህ በኋላ የሽፋን ምርጫ ሳያስፈልግ አቡነ ማትያስን ለመሾም የፈለገው አካል በቀጥታ በደብዳቤ እንዲሾማቸው እንጂ ሂደቱ የምልአተ ጉባኤው ውሳኔ እንደማያስፈልገው፣ እንደማይገባውም አስታውቀዋል፤ አቋማቸውንም ሲያስረግጡ በውሳኔው ላይ ፊርማቸውን አስቀምጠው በምርጫው እንደማይሳተፉ ገልጠዋል፡፡
በዚሁ መንፈስ ከተናገሩትና ከብፁዕ አቡነ ማትያስ ዘኢየሩሳሌም ጋራ ቀጥተኛ ምልልስ ካደረጉት ብፁዓን ሊቃነ ጳጳሳት አንዱ ብፁዕ አቡነ ገብርኤል፣ ሢመተ ፕትርክናው ከመንግሥት ተጽዕኖ ነጻ ካልኾነ በቀጣይ የሚኖረውን ኹኔታ የሚያመለክት ነው፡፡ ብፁዕነታቸው ለንግግራቸው መነሻ ያደረጉት በቂ ምላሽ ካልተሰጠባቸው የምልአተ ጉባኤው ጥያቄዎች አንዱ በኾነውየብፁዕ አቡነ ማትያስ ዜግነት ጉዳይ ላይ ለሰጡት ምክር ብፁዕ አቡነ ማትያስ የሰጡት ምላሽ ነው፡፡
ብፁዕ አቡነ ገብርኤል፡- ከውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ተሰጠ የተባለው ደብዳቤ (ብፁዕ አቡነ ማትያስ በሐምሌ 2004 ዓ.ም ከኢ.ፌ.ዴ.ሪ ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር እንደተቀበሉት ተነግሯል) አሜሪካዊ ዜግነትዎን ለመመለስዎ ማረጋገጫ አይኾንም፡፡
ብፁዕ አቡነ ማትያስ፡- ከዚህ በላይ ምንድን ነው የምትፈልጉት?
ብፁዕ አቡነ ገብርኤል፡- ደብዳቤ ማረጋገጫ ሊኾን አይችልም፡፡ ደርግን አልፈልግም ብለው ዜግነትዎን ቀየሩ፡፡ አሁን ደግሞ አሜሪካዊ ዜግነቴን መልሻለኹ፤ ኢትዮጵያዊ ነኝ የሚሉ ከኾነ ማረጋገጫው ፓስፖርቱ ነው፤ ፓስፖርቱን ያምጡ?
ብፁዕ አቡነ አብርሃም፡- የውጭ ጉዳዩ ደብዳቤ ዜግነቱ እንደተመለሰ ይገልጻል፤ ሊመልስ አይችልም፤ ጉዳዩ ሊፈጸም የሚችለው በአሜሪካው እንጂ በዚህ አይደለም፤ ስለዚህ የውጭ ጉዳይ ደብዳቤ ማስረጃ ሊኾን አይችልም፤ ሰርቲፊኬቱን ያምጡ፡፡
ብፁዕ አቡነ ጢሞቴዎስ፡- እንዴት ሊሰጥ አይችልም፤ ከዚህ በላይ ምን ይምጣ? ሌላ ተልእኮ አላችኹ?
ብፁዕ አቡነ ገብርኤል፡- እኔ ያን እስካላየሁ አልመርጥዎትም፣ ብፁዕ አባታችን፤ ይህን ይወቁት፡፡
ብፁዕ አቡነ ማትያስ፡- ቤተ ክርስቲያን ስትጠራኝ እምቢ እላለኹ ወይ?
ብፁዕ አቡነ ገብርኤል፡- ገና ዕጩ ነዎት፤ እርሱም ቢኾን በአበው ሥርዐት ሹመት ሲሰጥ አልኾንም፤ አይገባኝም ነው የሚባለው፡፡ ለኅሊናችንና ለቤተ ክርስቲያናችን መኖር መቻል አለብን፡፡ አለበለዚያ ቀድሞ በደርግ ጳጳሳቱና ካህናቱ እየተጠሩ አቡነ መርቆሬዎስን ምረጡ ብሎ እንዳደረገው የእርስዎም ሹመት እንደዚያ ነው የሚኾነው፡፡ ፓትርያሪክ በመንግሥት ተሾመ ተብሎ በሕዝቡ ዘንድ ጥላቻ መታየቱ በአራተኛው ፓትርያሪክም ያየነው ነው፡፡ ይህ ተቀባይነት የለውም፤ መደገምም የለበትም፤ ነገ የሚወገዝ፣ ነገ በታሪክ የሚጠየቅ አባትና ሲኖዶስ መኖር የለበትም፡፡ በሕገ መንግሥቱ መንግሥት በሃይማኖት ጣልቃ እንደማይገባ ተደንግጓል፤ ስለዚህ ገብቶ ከኾነ እጁን እንዲያነሣ እንጠይቃለን፡፡
በአስመራጭ ኮሚቴው ምላሽ የተነፈገው የመንግሥት ተጽዕኖ ጉዳይ እንግዲህ ይህን ያህል አነጋግሯል፤ ‹‹የቀረበባቸውን ተቃውሞ በዝምታ አልፈውታል›› በሚል በአንዱ ጦማሪ ያልተጣራ ዘገባ የተሠራላቸው አረጋዊው ሊቀ ጳጳስ ብፁዕ አቡነ ማትያስም ይህን ያህል ተከራክረዋል፤ ‹ጥሪው›ም የተሰማቸው ከዕጩነት ባሻገር ጮኾና ጎልቶ እንደኾነ አረጋግጠውልናል፡፡ ከዕጩነት ባሻገር የተሰማው ጥሪ አቡነ ማትያስ ቀጣዩ ፓትርያሪክ እንደሚኾኑ ነው፡፡
ብፁዕነታቸውን ለማስመረጥ የተደረገው ሽርጉድ ግን በአስመራጭ ኮሚቴው የዕጩዎች ዝርዝር ውስጥ የተካተቱትን ሌሎች ሊቃነ ጳጳሳት ደስ አላሰኛቸውም፡፡ የኮሚቴው ሪፖርት በንባብ ተሰምቶ እንደተጠናቀቀ ብፁዕ አቡነ ማቴዎስ÷ ‹‹በአበው ገዳማዊ ሥርዐት በዕጩነት መመረጥ አይገባኝም፤ እንኳን አይደለም ፕትርክናው ጵጵስናውም ከብዶኛል፤ ይህን ነገር ከሰማኹ ጀምሮ ብርክ ይዞኛል፤ እኔን ተዉኝ፤ እኔ እጠፋለኹ፤›› ብለዋል፡፡
ብፁዕ አቡነ ዮሴፍ በበኩላቸው÷ ‹‹እኛ መናጆ ተብለን ነው የገባነው፤ የሚመረጠው አባ ማትያስ ነው፤ ይህ መንፈስ ቅዱስ የተለየው፣ ሥርዐተ ቤተ ክርስቲያን ያልጠበቀ ምርጫ ነው፤ ያኔ በዕጣ ይኹን ብዬ ተከራክሬ ነበር፤ የኾነ አካል አባ ማትያስን አምጥቶ ያስቀምጣል፤ እኔ መናጆ አይደለኹም፤ መናጆ አልኾንም፤›› በሚል አጽንዖት ተናግረዋል፡፡ ብፁ ዕ አቡነ ሕዝቅኤል ለየት በሚለው የአነጋገር ዘዬአቸው ‹‹ያው አጃቢ ነን፤ እናየዋለን›› በሚል ምፀታዊ መንፈስ መልሰዋል፡፡
አምስቱ ዕጩዎች የተመረጡት ብቃትን ዋና መነሻ በማድረግ አይደለም፡፡ ምርጫው የተመሠረተው በጠቅላይ ቤተ ክህነቱ የፓትርያሪክ ምርጫ አከፋፈል በትውልድ አካባቢ በተለዩ ዞኖች/ትግራይ፣ ጎንደር፣ ጎጃም፣ ሸዋ እና ኦሮሚያ(?) መኾኑ ተገልጧል፡፡ ከትግራይ ብፁዕ አቡነ ማትያስ፣ ከጎንደር ብፁዕ አቡነ ኤልሳዕ፣ ከወሎ ብፁዕ አቡነ ሕዝቅኤል፣ ከሸዋ ብፁዕ አቡነ ማቴዎስ እና ከኦሮሚያ(?) ብፁዕ አቡነ ዮሴፍ መኾኑ ነው፡፡ የዕጩዎች ምርጫው ለቤተ ክርስቲያን ተገቢ ከኾነው መንፈሳዊ ብቃት ይልቅ የጎሳ/ትውልዳዊ ማንነትን የተከተለ፣ የጊዜው ፖሊቲካዊ አስተሳሰብና ስሜት የተጫነው መኾኑ ግልጽ ነው፡፡ ይህም ኾኖ የኮሚቴው አሠራር ዕጩዎቹ ያላቸውን ስብጥር ያህል ሁሉንም በሁሉም አካባቢ በእኩልነት የሚያስተዋውቅ አልነበረም፤ የግል መረጃዎቻቸውን፣ ታሪካቸውንና ለዕጩነት ያበቃቸውን የሥራ ፍሬዎቻቸውን ከመመዘኛው አንጻር እኩል አጽንዖት ሰጥቶ በተሟላ ይዘት የቀረበበት አልነበረም፡፡
የጉባኤው የክርክር ማእከል የነበሩትን ብፁዕ አቡነ ማትያስ የግል መረጃና ታሪክ ሲታይ ዕድሜያቸው (ከ75 በላይ መኾን አለመኾኑ) በግልጽ ተረጋግጦ አልቀረበም፤ እንደ አንዳንድ ምንጮች ጥቆማ የነበራቸው የግል ማኅደርም እንዲጠፋ ተደርጓል፤ ዜግነታቸውን ስለመመለሳቸው ቤቱን ያሳመነ ምላሽ አልተሰጠም፡፡ ብፁዕ አቡነ አብርሃም ‹‹ሁለት ማትያሶች አሉ፤ ኮሚቴው በማትያስ ላይ ማትያስ የተሾመበትን ታሪክ ለምን አልገለጸም?›› የሚል በሦስተኛው ፓትርያሪክ ዘመን ተላልፎባቸው የነበረውን ውግዘት የሚያስታውስ ጥያቄ አቅርበዋል፡፡ የብፁዕ አቡነ ማትያስ ቀራቢው ብፁዕ አቡነ ሳሙኤል በተቃውሟቸው የብፁዕነታቸውን የዕርግናና የጤንነት ይዞታ የተመለከተ ጉዳይ አንሥተዋል፡፡ ብዙዎቹ ነጥቦች ከፓትርያሪክ ምርጫው ሕገ ደንብ አንጻር በተለያየ ጊዜ ስለዳሠሣናቸው እንለፋቸውና ‹‹ሁለት ማትያሶች አሉ›› ለሚለውና የብፁዕ አቡነ አብርሃም ጥያቄ በስብሰባው ላይ ሳይናገሩ ዋሉ ተብሎ የተዘገበላቸው ብፁዕ አቡነ ማትያስ÷ ‹‹እርሱም የኾነብኝ ደርግን ስለተቃወምኹ ነበር፤›› የሚል ምላሽ ሰጥተዋል፤ ይልቅዬስ ጥያቄውን በዝምታ ያለፈው ኮሚቴው ነበር እንጂ እርሳቸውማ እንዴታ!
ትኩረት ሳቢ የኾኑ ሌሎች ሁለት ጥያቄዎች፡-
- ‹‹በአምስቱ ዕጩዎች ተስማምታችኹ የተፈራረማችኹበት ቃለ ጉባኤ አለ ወይ?››
- ‹‹ብፁዕ አቡነ ማትያስን የጠቆሙ ካህናትና ምእመናን አሉ ወይ? ካሉስ ብዛታቸው ምን ያህል ነው?››
ኮሚቴው በዕጩዎቹ ማንነት ላይ በአንድ ድምፅ፣ ያለልዩነት የተፈራረመበት ቃለ ጉባኤ ስለመኖሩ ከኮሚቴው የተሰጠ ምላሽ ስለመኖሩ አልተዘገበም፡፡ ለነገሩ እንዴት ሊኖር ይችላል? በምልአተ ጉባኤው ስብሰባ ላይ ዋና ጸሐፊው ሊቀ ማእምራን ፈንታሁን ሙጩ አልታዩም፤ በሕመም ምክንያት ነው ቢባልም የሁሉ ገባሪ ኾኖ ከሚታየው የሕዝብ ግንኙነቱ ሓላፊ ጋራ እንዳልተስማሙ ተሰምቷል፤ ከታዋቂ ምእመናን የተወከሉት በተለይም ቀኝ አዝማች ኀይሉ እንዲያውም ራሳቸውን ስለማግለላቸውና በልዩነታቸው ምክንያት በሰበብ አስባቡ እንደሚጠፉ ነው የሚታወቀው፡፡ ኾኖም የሕዝብ ግንኙነት ሓላፊው ቀደም ሲል በጠቀስነው የተወከለበት ማኅበር የአመራሮችና አስፈጻሚዎች የጋራ ስብሰባ ላይ÷ ‹‹ልዩነት አይደለም በድምፅ ብልጫ እንኳ የወሰነው ውሳኔ የለም፤ ሁሉንም በስምምነት ነው የወሰነው፤›› በማለት ተናግሯል፡፡
ብፁዕ አቡነ ማትያስን የጠቆሙ ካህናትና ምእመናን በቁጥር ቢያንሱም ቢበዙም ሊኖሩ እንደሚችሉ መገመት ይቻላል፤ ለብፁዕነታቸው የተሰጠውን ጥቆማ ጨምሮ ኮሚቴው ስለጥቆማው ለተጠየቀው ጥያቄ የሰጠው ምላሽ ስለመኖሩም አልተሰማም፤ ከዚህ ጋራ በተያያዘ የካህኑና ምእመኑ ጥቆማ ተገቢውን ዋጋ እንዳላገኘ ተነግሮታል፡፡
በትላንቱ የምልአተ ጉባኤ ስብሰባ በአስመራጭ ኮሚቴው ለቀረበው የዕጩዎች ዝርዝር ግልጽ ድጋፋቸውን በመስጠት ቅ/ሲኖዶሱ እንዲያጸደቀው ጠንካራ ድጋፍ ሲሰጡ የዋሉት÷ ብፁዕ አቡነ ጢሞቴዎስ፣ ብፁዕ አቡነ ጎርጎሬዎስ እና ብፁዕ አቡነ ሳዊሮስ ናቸው፡፡ ከእኒህ ብፁዓን አባቶች መካከል በአንድ ወቅት ‹‹የደርጉ ጳጳሳት›› ተብለው ሲታሙ የነበሩት ብፁዕ አቡነ ጢሞቴዎስ ለብፁዕ አቡነ ማትያስ ስሜት የተቀላቀለበት ከፍተኛ ድጋፍ ሲሰጡ ተስተውለዋል፤ መብታቸው ነው፤ ወዳጅነታቸው፣ አባታዊ ውሳኔያቸው ሊከበር ይገባል፡፡ ቁም ነገሩ፣ ሥልጡንነቱ በአንጻሩ ሌላውን አባት በመደገፍ ተቃራኒ አቋም የያዙ አባቶችን መብትና ውሳኔ ማክበር ነው፡፡ ብፁዕ አቡነ ኤልያስም የመንግሥት ጣልቃ ገብነትን ሲኰንኑ የነበሩትን ብፁዕ አቡነ አብርሃምን÷ ‹‹መንግሥት፣ መንግሥት አትበል፤ ራስኽን ቻል፤›› ብለዋል፡፡ ብፁዕ አቡነ ኤልያስ የተናገሩት ተግሣጽ÷ በደረቁ እውነት ነው፤ ተግሣጹ ግን ተግሣጽ ከመኾኑ በቀር ራሳችንን እንዳንችል ካደረጉን ምክንያቶች አንዱ የኾነውን የመንግሥት ተጽዕኖ እንዴት መግራት እንደምንችል /ሕገ መንግሥቱ ወይም ለብዙዎች እንደሚመስላቸው ጨርሶም ነጻ መኾን ስለማይቻል/ አያሳይም፡፡
ኮሚቴው ምላሽ ከሰጠባቸው ይልቅ ያልሰጠባቸው ጥያቄዎች በዝተው ዝምታው፣ አንገት መድፋቱ፣ መተከዙ፣ መቆዘሙ (በተለይ በብፁዕ አቡነ ቀሌምንጦስ እና በብፁዕ አቡነ ቄርሎስ ላይ ጠንክሮ ታይቷል፤ ብፁዕ አቡነ ቄርሎስ የተቃውሞ/ልዩነት ቃል ቢናገሩ ምላሳቸው እንደሚቆረጥ የሚገልጽ ጽኑ የማስፈራሪያ ቃል ከአንድ ጎምቱ ባለሥልጣን እንደደረሳቸው ተዘግቧል፤) ጠንቶ በታየ ጊዜ የኮሚቴው ሰብሳቢ ብፁዕ አቡነ እስጢፋኖስ ቢጨንቃቸው ሁሉንም ሥራ ለቅ/ሲኖዶሱ ምልአተ ጉባኤ አሳልፎ የመስጠት ንግግር ተናግረዋል፡- ‹‹የኮሚቴው አካሄድ ሕጉን ሥርዐቱን ካልጠበቀ የማስተካከል የማረም የመጨረሻ ሓላፊነቱ የምርጫው ባለቤት የኾነው ቅ/ሲኖዶሱ ነው፤ አስፈላጊውን ውሳኔ መስጠት ይችላል፤ እኛ ያልነው ይኾናል፤ ሌላ ነገር አንነጋገር፡፡››
የምልአተ ጉባኤው መጨረሻ ግን÷ በአንድ በኩል፣ አስመራጭ ኮሚቴው ያቀረበው ሥራ/ሪፖርት ምንም ዐይነት ውሳኔ መስጠት እንደማያስችል በመግለጽ የውሳኔውም የምርጫውም አካል እንደማይኾኑ ግልጽ ያደረጉ ብፁዓን አባቶች የታዩበት ነው፡፡ እኒህ አባቶች አስመራጭ ኮሚቴው የሕግና የታሪክ ተጠያቂ እንደሚኾንም አስጠንቅቀዋል፡፡ በሌላ በኩል ደግሞ ‹‹ነገሩ ከተበላሸ ቆይቷል፤ ከተበላሸ ስለቆየ እናጽድቀው›› የሚሉ አባቶች የታዩበት ነው፡፡ እኒህ አባቶች ውሳኔው አጽድቀው እንደወጡ ተናግረዋል፡፡ በሐተታችን መግቢያ እንዳመለከትነው ደግሞ÷ ‹‹ያሳዝናል! ያሳዝናል! ያሳዝናል! ቤተ ክርስቲያናችን እንዲህ ኹና አታውቅም፤ ይፋረደን፤ ይፋረደን!!›› የሚል ቁጭት ያሰሙ ሽማግሎች ብፁዓን ሊቃነ ጳጳሳት ነበሩ፡፡
የኾነው ኾኖ ቃለ ጉባኤ በውል ያልተያዘበት፣ የተጨበጠ ውሳኔም ያልተላለፈበት የምልአተ ጉባኤ ስብሰባ ነበር፡፡ ቃለ ጉባኤው ገና ተጽፎ በነገው ዕለት ለፊርማ የሚቀርበው በአስመራጭ ኮሚቴው አባላት መኾኑ ተመልክቷል፡፡
ምንጭ፡ ሐራ ዘተዋህዶ
Abonner på:
Innlegg (Atom)